تبلیغات
ژنتیک و اصلاح نژاد - سیلاژ ماهی
 
ژنتیک و اصلاح نژاد
 
 

1

 معرفی سیلاژ ماهی (fish silage)به عنوان یک ماده غذایی جدید در تغذیه دام وآبزیان
امروزه کاهش ضایعات یکی از مهمترین مباحث موجود در بخش کشاورزی و نیز شیلات می باشد . برای کاهش ضایعات ناشی از فرآوری ماهی ها می بایست به دنبال روشهایی برای ایجاد ارزش افزوده در بخش صنعت بود . از آنجائیکه بیشترین میزان ماهیان صید شده برای مصارف غذای انسان مورد استفاده قرار می گیرند ، دسترسی به آبزیان به منظور تهیه پودر ماهی محدود خواهد شد . از طرفی مزارع پرورش آبزیان در دنیا مصرف کننده حدود نیمی از پودر ماهی تولیدی می باشند که با توجه به عدم دسترسی به منابع پروتئینی جایگزین ، ایجاد ارزش افزوده برای ضایعات حاصل از فرآوری ماهیان به ویژه ماهیان با ارزشی همچون تون ماهیان از اهمیت ویژه ای برخوردار است .
     تولید سیلاژ یکی از روشهای مناسب برای ایجاد ارزش افزوده است . آنچه که می خوانید مطلبی است درباره سیلاژ ماهی ، اینکه سیلاژ چیست ؟ و شرح مختصری از روش تولید ، نگهداری و مصارف آن .
     سیلاژ اغلب از امعاء و احشا ماهی تهیه می شود اما استفاده از ماهیان چرب نیز به عنوان ماده خام مد نظر می باشد .
    ایده تولید سیلاژ ماهی ، ایده جدیدی نیست . اولین کاری که در این رابطه انجام شد در سوئد در سال 1930 میلادی بوده است و تولید تجاری آن در حدود 10 سال بعد در دانمارک شروع شد. در حال حاضر تولید سیلاژ در شکل تجاری آن تنها در کشورهای دانمارک ، لهستان و نروژ صورت می پذیرد .


سیلاژ ماهی چیست ؟     سیلاژ مایعی است که از ماهی کامل و یا قطعات ماهی تحت تاثیر یکسری اعمال شیمیایی توسط آنزیمهایی در ماهی و در حضور اسیدافزوده شده حاصل می شود . آنزیمها پروتئین های ماهی را به اجزاء حل شدنی کوچکتر تقسیم می کنند و اسید به عنوان کاتالیزور باعث افزایش سرعت عمل آنزیمها می شود ضمن اینکه از فساد باکتریایی جلوگیری می نماید .سیلاژ تهیه شده ازامعاء و احشاء ماهیان سفید حاوی روغن زیادی نمی باشد اما در صورتیکه سیلاژ از ماهیان چربی نظیر شاه ماهی (Herring) تهیه شود لازم است که روغن آن طی مراحلی استخراج شود . روشهای دیگری نیز برای تهیه مایع از پروتئین ماهی وجود دارند به عنوان مثال با اضافه نمودن آنزیمها یا باکتریها .
روش تولید سیلاژ ماهی :
     در ابتدا ماده خام قطعه قطعه می شود . برای تهیه قطعات کوچک مناسب از آسیاب چکشی    که در آن صفحه ای با سوراخهایی به قطر 10mm تعبیه شده است استفاده می نمایند .
     بلافاصله پس از خرد کردن ، اسید فرمیک 85 درصد به میزان 5/3 درصد وزنی افزوده می شود که معادل 35 کیلوگرم  یا حدود 30 لیتر اسید به یک تن ماهی می باشد . بسیار مهم است که عمل مخلوط شدن بطور کامل انجام پذیرد بطوریکه تمام ماهی در تماس با اسید قرار گیرد زیرا قسمتهایی که در تماس با اسید قرار نگیرند فاسد می شوند . درجه اسیدتیه مخلوط باید PH برابر با 4 یا کمتر داشته باشد تا بتواند از عمل باکتریها جلوگیری نماید . پس از اختلاط اسید و ماهی ، روند تولید سیلاژ به طور طبیعی آغاز می شود اما بهتر است گهگاه مخلوط هم زده شود تا یکنواختی آن حفظ شود .
     تانکهایی که در عمل تولید مورد استفاده قرار می گیرند به شرط مقاوم بودن دربرابر اسید می توانند به هر شکل و اندازه ای باشند .
     بعضی از ظروف استیل که در تهیه و یا حمل سیلاژ از آنها استفاده می شود می بایست بالایه ای از پلی اتیلن پوشانده شوند تا از زنگ زدگی آنها ممانعت به عمل آید . تانکهایی که با قیرهای معدنی ( قیرطبیعی ) پوشیده شده اند برای نگهداری مقادیر زیاد سیلاژ مناسب هستند . اندازه و تعداد تانکهای مورد استفاده به مقدار و نوع مواد خام مصرفی بستگی دارند .
     میزان تبدیل پروتئین به مایع  به نوع ماده خام اولیه ، تازگی آن و درجه حرارت مراحل تولید بستگی دارد . اکثر گونه ها می توانند در تولید سیلاژ مورد استفاده قرار گیرند اما از کوسه ها و پرتو ماهیان – نوعی ماهی مسطح – به سختی سیلاژ بدست می آید و باید با دیگر گونه ها ترکیب شوند . ماهیان چرب سریعتر از امعاء و احشاء ماهیان سفید به مایع تبدیل می شوند به ویژه هر چقدر که ماهی تازه تر باشد عمل تبدیل به مایع با سرعت بیشتری صورت می پذیرد .
     در تولید سیلاژ ، سیستم کار باید به گونه ای باشد که ماده خام بلافاصله پس از دریافت خرد و با اسید مخلوط شود بدین ترتیب با توجه به تازگی ماهی عمل تبدیل با سرعت بیشتری انجام می شود . ماندگی ماهی باعث کندی عمل خواهد شد . 
 گرما نیز عامل موثری در سرعت بخشیدن به عمل تبدیل است . تهیه سیلاژ از امعاء و احشاء ماهی سفید تازه در دمای 20درجه سانتی گراد حدود 2 روز طول می کشد اما در دمای 10درجه سانتی گراد ، 10-5 روز زمان لازم است و به همین ترتیب هر چه درجه حرارت کمتر باشد مدت زمان بیشتری لازم است . بنابراین در زمستان لازم است که به مخلوط گرما داده شود و یا تا زمانیکه مایع به دست آید در محیط گرم نگاهداشته شود. همچنین باید توجه داشت قطعاتی از ماهی که در تماس با اسید قرار نگرفته اند پوشیده شوند و از تماس با مگس حفظ شوند و در هنگامیکه اسید به ماهی افزوده می شود مگس ها نباید جذب مخلوط شوند .
    پس از اینکه سیلاژ تهیه شد همانند سایر مایعات بسته بندی می شود و توسط محفظه ها و کانتینرهای مخصوص حمل و نقل خواهد شد .
    گاهی اوقات سیلاژ را با غلات مخلوط می کنند تا محصولی نیمه خشک به دست آید . سیلاژی که از امعاء و احشا ماهی سفید تهیه می شود به هنگام خروج از تانکی که در آن تولید شده باید هم زده شود تا یکنواخت باشد در غیر اینصورت بعد از مدتی لایه ای مملو از استخوان که تمایل به ته نشین شدن در کف تانک دارد ، تشکیل خواهد شد .
     اما سیلاژی که از ماهیان چرب تهیه می شوند ،یکنواخت تر هستند و حتی بعد از نگهداری طولانی مدت به میزان بسیار کمی دو فاز می شوند اما باید توجه داشت که روغن موجود در آن به سرعت خراب می شود .
     در شرایطی که لازم باشد تا روغن جدا و برای مقاصد دیگر مورد استفاده قرار گیرد این عمل را با استفاده از گرما و سانتریفوژ انجام می دهند . همچنین به منظور کاهش حجم می توان سیلاژ ماهی را تغلیظ نمود ، البته این عمل هنوز در مراحل آزمایشگاهی قرار دارد و می بایست تحقیقات بیشتری در این زمینه صورت پذیرد تا بتوان سود تجاری حاصل از آن را سنجید .





نوع مطلب : متفرقه، 
برچسب ها :

ارسال شده در تاریخ : سه شنبه 17 اسفند 1389 :: توسط : محسن عابدی
درباره وبلاگ
محمد احراری
کارشناس ارشد مهندسی کشاورزی گرایش ژنتیک و اصلاح نژاد دام
در این وبلاگ علاوه بر موضوعات تخصصی رشته اینجانب، مسائل مربوط به شهر عزیزمان زابل نیز آورده شده است.

مدیر وبلاگ: محمد احراری
منوی اصلی
موضوعات
آرشیو مطالب
مطالب اخیر
نویسندگان
پیوندها
پیوندهای روزانه
نظرسنجی
نظرشماراجع به وبلاگ و مطالب آن چیست؟



برچسبها
آمار وبلاگ
کل بازدید :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
تعداد نویسندگان :
تعداد کل پست ها :
آخرین بازدید :
آخرین بروز رسانی :
جستجو

كد ماوس



تعبیر خواب آنلاین

Google

در این وبلاگ
در كل اینترنت